Σε πλήρη λειτουργία έχει πλέον τεθεί το σύστημα παρακολούθησης της κυκλοφορίας μέσω καμερών στους δρόμους της Αττικής, με τις πρώτες παραβάσεις να έχουν ήδη εντοπιστεί τις τελευταίες ημέρες. Αφού προηγήθηκε δοκιμαστική περίοδος, το μέτρο εφαρμόζεται πλέον κανονικά, με 16 κάμερες να βρίσκονται ενεργές.
Από αυτές, οι δέκα έχουν εγκατασταθεί σε αστικά λεωφορεία, ενώ οι υπόλοιπες έξι είναι τοποθετημένες σε καίρια σημεία του οδικού δικτύου. Τα αρχικά στοιχεία της Ελληνική Αστυνομία δείχνουν ότι μέσα σε διάστημα δύο ημερών καταγράφηκαν περίπου 130 παραβάσεις, με συχνότερη εκείνη της παραβίασης ερυθρού σηματοδότη.
Οι παραβάσεις που έχουν εντοπιστεί εξετάζονται από αρμόδιους αξιωματικούς, ώστε να επιβεβαιωθούν και να προχωρήσει η διαδικασία επιβολής των προστίμων. Στη συνέχεια, οι κλήσεις θα αποστέλλονται ηλεκτρονικά στους οδηγούς.
Η επίδοση των προστίμων θα γίνεται σε συνεργασία με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης μέσω της ψηφιακής θυρίδας των πολιτών στην πλατφόρμα gov.gr, διευκολύνοντας και επιταχύνοντας τη σχετική διαδικασία.
Ονομα «ΟΔΥΣΕΑΣ»
Υπενθυμίζεται, ότι το όνομα «ΟΔΥΣΕΑΣ» έδωσε το αρχηγείο της ΕΛ.ΑΣ. στο «στρατηγείο» της Τροχαίας που θα αναλάβει να «τρέξει» το πρωτοφανές για τα ελληνικά δεδομένα σύστημα που θα ελέγχει περισσότερες από 300 κάμερες ΑΙ σε όλη την Αττική. Η τεχνητή νοημοσύνη και η προηγμένη τεχνολογία δεν είναι από μόνες τους ικανές να φέρουν σε πέρας τη βεβαίωση των παραβάσεων και την αποστολή των κλήσεων στους οδηγούς. Όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, ο ανθρώπινος παράγοντας θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ομαλή λειτουργία του προγράμματος.
Τι γράφουν, τι θα γράφουν και πού
Προς το παρόν, κάμερες Τεχνητής Νοημοσύνης υπάρχουν μόνο στην Αττική και επιχειρησιακά έτοιμεςείναι 6 του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης σε πολυσύχναστες λεωφόρους της Αθήνας και 10 του ΟΣΥ, οι οποίες είναι τοποθετημένες σε αστικά λεωφορεία και υπάγονται στο υπουργείο Μεταφορών.
Το επόμενο χρονικό διάστημα και πιθανότατα ως το τέλος του έτους, κάμερες Τεχνητής Νοημοσύνης θα τοποθετηθούν από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης σε Θεσσαλονίκη και Κρήτη, ενώ στις αρχές του επόμενου έτους, θα εγκατασταθούν περίπου 300 κινητές κάμερες σε λεωφορεία του ΟΣΥ.
Ως κάμερες Τεχνητής Νοημοσύνης δε λογίζονται αυτές πχ της Περιφέρειας, οι οποίες καταγράφουν αυτόματα την παραβίαση ερυθρού σηματοδότη ή της Αττικής Οδού που καταγράφουν παραβιάσεις του ορίου ταχύτητας, αλλά οι κάμερες οι οποίες διαθέτουν λογισμικό που αναγνωρίζει εάν ο χρήστης μιλά στο κινητό ενώ οδηγεί, φορά ή όχι ζώνη ή κράνος, τρέχει πάνω από το όριο, περνά με κόκκινο κ.α.
Οι κάμερες αυτές, ή καλύτερα το λογισμικό τους, ξεχωρίζουν την κλήση, “διαβάζουν” την πινακίδα μαζί με το χρώμα και τον τύπο του οχήματος, κάνουν διασταύρωση και στέλνουν αυτόματα την κλήση στην ηλεκτρονική θυρίδα του παραβάτη.
Μέχρι σήμερα, οι υπάρχουσες κάμερες «εκπαιδεύονταν» αλλά και δοκιμάζονταν σε ζητήματα που θα αποτελούσαν «παιδικές ασθένειες» της χρήσης τους. Όπως εξηγούν καλά πληροφορημένες πηγές του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, «κάναμε την πρώτη αξιολόγηση των δειγμάτων κλήσεων ώστε να δούμε πόσες από αυτές θα ήταν εκμεταλλεύσιμες.
Στη θεωρία βέβαια, καθώς όλες ήταν ακυρώσιμες σε πρώτο χρόνο, αφού οι οδηγοί δεν είχαν ενημερωθεί όπως ορίζει η κείμενη νομοθεσία για την λειτουργία της κάμερας. Για εμάς όμως, ήταν ένα καλό δείγμα για να κάνουμε την, τεχνική κυρίως, παραμετροποίηση. Δηλαδή να βρούμε το πόσο δούλευε η αναγνωσιμότητα στις πινακίδες, τα σημεία που στόχευε κάθε κάμερα τους παραβάτες, η σκίαση κ.α.».
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα των «τεχνικών ζητημάτων» που έπρεπε να λυθούν ήταν, για παράδειγμα, στις κάμερες του ΟΣΥ. Εκεί, αντιμετωπίστηκε το ζήτημα οι ΑΙ κάμερες να καταγράφουν, μαζί με τους παραβάτες που μπαίνουν στις λεωφορειολωρίδες και τους οδηγούς που κινούνται νόμιμα στις λωρίδες τους, όταν το λεωφορείο έμπαινε στις δικές τους.
Αυτό το θέμα λύθηκε, όπως και λύθηκαν και άλλα ζητήματα. Για παράδειγμα, το σύστημα έμαθε να ξεχωρίζει ποιος οδηγός παραβιάζει τον ερυθρό σηματοδότη και ποιος “ξέμεινε” από την κίνηση μπροστά από το φανάρι, ενώ αντιμετωπίστηκαν και ζητήματα σκίασης με τη μεγάλη εναλλαγή του προφίλ φωτός στη διάρκεια της μέρας, να κάνει ορισμένες από τις τραβηγμένες φωτογραφίες αδύνατο να χρησιμοποιηθούν.
Τα πρώτα αποτελέσματα από την πιλοτική λειτουργία των καμερών έδειξαν ότι επικρατεί χάος στους δρόμους. Στην Αττική οι ΑΙ κάμερες κατέγραψαν 39.543 σοβαρές παραβάσεις του ΚΟΚ (κινητό την ώρα της οδήγησης, παραβίαση ερυθρού σηματοδότη, υπέρβαση ορίου ταχύτητας) σε περίπου έναν μήνα λειτουργίας, ενώ μόνο μία κάμερα, αυτή που είναι τοποθετημένη στη λ. Μεσογείων, έκοψε 28.000 κλήσεις για κόκκινο στο ίδιο διάστημα.
Πηγές από τα τρία συναρμόδια υπουργεία (Προστασίας του Πολίτη, Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Μεταφορών) αναφέρουν ότι «όσο μεγάλος και αν είναι ο όγκος των βεβαιωθείσων παραβάσεων, θα αποσταλούν κανονικά. Πρέπει κάποια στιγμή να σταματήσει αυτό το χάος στους δρόμους».
Οι ίδιοι εξηγούν ότι στόχος δεν είναι οι κάμερες να λειτουργήσουν τιμωρητικά και ως εισπρακτικό μέσο, αλλά αποτρεπτικά. «Αυτό σημαίνει ότι θα υπάρχει μια λογική υπό την οποία θα λειτουργούν. Στόχος μας δεν είναι αυτός που πηγαίνει με 52 χ.α.ω. σε μια περιοχή που έχει όριο 50, αλλά αυτός που πηγαίνει με 120. Αυτός που είναι επικίνδυνος για τους γύρω του και έχει αντικοινωνική συμπεριφορά».
Η σήμανση
Απαραίτητο βήμα για να ξεκινήσει η λειτουργία των ΑΙ καμερών, ήταν η τοποθέτηση πινακίδων σήμανσης. Ο νόμος ορίζει ότι οι οδηγοί πρέπει να ενημερώνονται για την παρουσία και λειτουργία τέτοιας κάμερας και γι’ αυτό το λόγο, αφού ολοκληρώθηκαν όλες οι δοκιμές, έγιναν μελέτες εκτίμησης αντικτύπου και ρυθμίστηκαν όλες οι τεχνικές παράμετροι, έχει δοθεί εντολή να τοποθετηθούν τέτοιες πινακίδες όπου λειτουργούν οι κάμερες.
Ήδη τις προηγούμενες μέρες, στα σημεία που έχουν τοποθετηθεί οι πρώτες ΑΙ κάμερες, τοποθετήθηκαν προειδοποιητικές πινακίδες, με την εικόνα της κάμερας και τη σήμανση ότι «οι παραβάσεις του ΚΟΚ ελέγχονται με τεχνικά μέσα». Είναι η τελευταία «τεχνική» λεπτομέρεια πριν ξεκινήσει η αποστολή κλήσεων.
Θυμίζουμε ότι οι πρώτες ΑΙ κάμερες του πιλοτικού συστήματος της Αττικής λειτουργούν στα παρακάτω σημεία:
– Δήμο Αθηναίων: Πανεπιστημίου και λεωφόρο Βασιλίσσης Σοφίας
– Δήμο Αγίας Παρασκευής: λεωφόρο Μεσογείων και λεωφόρο Χαλανδρίου
– Δήμο Ραφήνας – Πικερμίου: λεωφόρο Μαραθώνος και Φλέμινγκ
– Δήμο Καλλιθέας: λεωφόρο Συγγρού και Αγίας Φωτεινής
– Δήμο Ελληνικού – Αργυρούπολης: λεωφόρο Βουλιαγµένης και Τήνου
– Δήμο Φιλοθέης – Ψυχικού: λεωφόρο Κηφισίας και Εθνικής Αντιστάσεως.
Οι παραβάτες ενημερώνονται ότι έχουν…. «ραβασάκι», είτε με αναδυόμενο μήνυμα (push notification) στην εφαρμογή Gov.gr Wallet, είτε με γραπτό μήνυμα στο κινητό τηλέφωνο του παραβάτη ή με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στα στοιχεία επικοινωνίας που έχει δηλώσει στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (ΕΜΕΠ). Κυβερνητικοί παράγοντες εκτιμούν ότι ποσοστό 65-70% των Ελλήνων είναι σήμερα εγγεγραμμένοι στο ΕΜΕΠ, γεγονός που θα διευκολύνει τη διαδικασία.
Για τους υπόλοιπους και όταν δεν θα είναι δυνατή η ηλεκτρονική επίδοση της κλήσης μέσω του gov.gr, ο παραβάτης θα λαμβάνει την κλήση με τον… παραδοσιακό τρόπο, δηλαδή εγγράφως, όπως γινόταν ως σήμερα, μέσω ειδοποίησης, π.χ. με το ταχυδρομείο.
Αυτό που αλλάζει είναι ότι με το υπάρχον, «χειροκίνητο» σύστημα, η ειδοποίηση για μια κλήση μπορεί να έφτανε στον παραβάτη ακόμα και μετά την τριετία, ενώ σήμερα, η διαδικασία θα ολοκληρώνεται σε λίγα μόλις λεπτά.
Πιο εύκολη και δίκαιη γίνεται και η διαδικασία αμφισβήτησης και κατάθεσης ένστασης. Ο πολίτης θα μπορεί να κλείσει ηλεκτρονικό ραντεβού σε επιλογή που θα υπάρχει επάνω στη βεβαίωση της παράβασης για να προβάλει τις ενστάσεις του σε αξιωματικό της Τροχαίας.
Καθώς η διαδικασία θα είναι πλήρως ψηφιακή, το «σβήσιμο» χωρίς να υπάρχουν τεχνικοί και ουσιαστικοί λόγοι, καθίσταται ακόμα πιο δύσκολο. Αρκεί η ένσταση να υποβάλλεται εντός προθεσμίας τριών ημερών, που αρχίζει από την κοινοποίηση της ΠΒΠ στη θυρίδα πολίτη του στο gov.gr.
Βάσει νόμου, μετά την πάροδο δέκα εργάσιμων ημερών από την κοινοποίηση της ΠΒΠ στη θυρίδα του πολίτη, εκκινεί η προθεσμία των τριών ημερών, συνεπώς αυτός πρακτικά έχει 13 ημέρες από την ηλεκτρονική ανάρτηση στη θυρίδα του.
Στην κλήση θα υπάρχει και κωδικός RF για να γίνει εύκολα και γρήγορα η πληρωμή του προστίμου. Το βεβαιωμένο πρόστιμο θα πρέπει να πληρωθεί από τον παραβάτη εντός οκτώ μηνών. Αν ο παραβάτης δεν πληρώσει την κλήση εμπρόθεσμα, η οφειλή θα αποστέλλεται από την ΟΔΥΣΕΑΣ στην ΑΑΔΕ, σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων, και θα ακολουθούνται οι διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης.