Ιστορική εξέλιξη καταγράφηκε στη Μέση Ανατολή, καθώς μετά από εντατικές διαπραγματεύσεις και με τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών, Ισραήλ και Λίβανος υπέγραψαν την Παρασκευή τριμερή συμφωνία-πλαίσιο, η οποία φιλοδοξεί να ανοίξει τον δρόμο για μια πιο σταθερή περίοδο ασφάλειας στην περιοχή.
Καθοριστικό ρόλο στις συνομιλίες διαδραμάτισε ο ίδιος ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος χαρακτήρισε τη συμφωνία «την αρχή της αρχής» για την επίτευξη μιας βιώσιμης ειρήνης μεταξύ των δύο χωρών.
«Είμαστε στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσουμε μια συμφωνία-πλαίσιο μεταξύ της κυρίαρχης κυβέρνησης του Λιβάνου και της κυβέρνησης του Ισραήλ, με τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών. Σήμερα γίνεται το πρώτο και δυσκολότερο βήμα», δήλωσε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας.
Τι προβλέπει η συμφωνία Ισραήλ – Λιβάνου
Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες που έχουν γίνει γνωστές, το Ισραήλ συμφώνησε να αποσύρει τις δυνάμεις του από δύο συγκεκριμένες περιοχές στον νότιο Λίβανο, διατηρώντας ωστόσο τον έλεγχο σε τμήματα της ζώνης ασφαλείας που θεωρεί στρατηγικής σημασίας.
Οι συνομιλίες που προηγήθηκαν περιλάμβαναν πέντε γύρους διαπραγματεύσεων με αμερικανική διαμεσολάβηση. Η κυβέρνηση του Λιβάνου ζητούσε πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων, ενώ το Ισραήλ επέμεινε ότι οποιαδήποτε αποχώρηση πρέπει να συνδέεται με τον πλήρη αφοπλισμό της Χεζμπολάχ και την αποτροπή επαναφοράς της στρατιωτικής παρουσίας της στα σύνορα.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι διευκρίνισαν ότι η συμφωνία αφορά περιοχές που βρίσκονται πέραν των αρχικών ορίων της ζώνης ασφαλείας, ενώ το ιστορικό παρατηρητήριο του κάστρου Μπόφορτ παραμένει υπό ισραηλινό έλεγχο.
Νετανιάχου: «Πρώτα η ασφάλεια του Ισραήλ»
Σε τηλεοπτικό του μήνυμα, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπένιαμιν Νετανιάχου, χαρακτήρισε τη συμφωνία «σημαντικό επίτευγμα», υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλεια του Ισραήλ παραμένει αδιαπραγμάτευτη.
«Το Ισραήλ παραμένει στη ζώνη ασφαλείας στον νότιο Λίβανο. Θα διατηρήσουμε αυτή τη θέση όσο η Χεζμπολάχ δεν έχει αφοπλιστεί και όσο εξακολουθεί να υπάρχει απειλή για το κράτος του Ισραήλ», τόνισε.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η συμφωνία αποτελεί σημαντικό πλήγμα για την επιρροή του Ιράν στον Λίβανο, ξεκαθαρίζοντας ότι ούτε η Τεχεράνη ούτε η Χεζμπολάχ θα έχουν ρόλο στις μελλοντικές εξελίξεις της χώρας.
Η Χεζμπολάχ απορρίπτει τη συμφωνία
Η πρώτη αντίδραση της Χεζμπολάχ ήταν άμεση και αρνητική. Ο βουλευτής της οργάνωσης, Χασάν Φαντλάλα, απέρριψε κατηγορηματικά τη συμφωνία, υποστηρίζοντας ότι οι λιβανικές αρχές προχωρούν σε μονομερείς παραχωρήσεις προς όφελος του Ισραήλ.
Όπως δήλωσε, η συμφωνία «υπονομεύει τα συμφέροντα του Λιβάνου και ενδέχεται να προκαλέσει επικίνδυνες εσωτερικές διαιρέσεις».
Η αντίδραση της φιλοϊρανικής οργάνωσης επιβεβαιώνει ότι, παρά την υπογραφή της συμφωνίας-πλαισίου, οι προκλήσεις για την εφαρμογή της παραμένουν σημαντικές.
Ο δρόμος προς την ειρήνη παραμένει δύσκολος
Αναλυτές επισημαίνουν ότι η συμφωνία αποτελεί ένα σημαντικό διπλωματικό βήμα, χωρίς ωστόσο να εγγυάται την πλήρη σταθεροποίηση της περιοχής. Οι διαφωνίες για τον ρόλο της Χεζμπολάχ, η επιρροή του Ιράν και οι στρατηγικές επιδιώξεις του Ισραήλ εξακολουθούν να δημιουργούν ένα ιδιαίτερα σύνθετο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Παρά τις δυσκολίες, η υπογραφή της συμφωνίας θεωρείται από πολλούς η σημαντικότερη προσπάθεια αποκλιμάκωσης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου των τελευταίων ετών.