Σε κρίσιμη καμπή φαίνεται να βρίσκονται οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, καθώς Ηνωμένες Πολιτείες, Ιράν και Ομάν εμφανίζονται πολύ κοντά στην επίτευξη προσωρινής συμφωνίας για την πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, δεν αποκλείεται η επίσημη ανακοίνωση της συμφωνίας να γίνει ακόμη και σήμερα, Τετάρτη 5 Αυγούστου, ανοίγοντας τον δρόμο για αποκλιμάκωση της έντασης σε μία από τις πιο κρίσιμες θαλάσσιες οδούς του πλανήτη.
Οι διαπραγματεύσεις, που βρίσκονται σε εξέλιξη εδώ και εβδομάδες, αποσκοπούν στην επαναφορά της εκεχειρίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, αλλά και στην επανεκκίνηση των συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Το δημοσίευμα αναφέρει πως ο Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε το περασμένο Σάββατο να «παγώσει» την προγραμματισμένη ευρείας κλίμακας στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν, επιλέγοντας να δώσει ακόμη μία ευκαιρία στη διπλωματία. Ωστόσο, οι ίδιες πληροφορίες σημειώνουν ότι το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης παραμένει στο τραπέζι εάν οι συνομιλίες καταρρεύσουν.
Η συμφωνία που διαμορφώνεται φέρεται να ικανοποιεί μέρος των ιρανικών αιτημάτων, καθώς προβλέπει αυξημένο ρόλο της Τεχεράνης στον έλεγχο της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ σε σχέση με το καθεστώς που ίσχυε πριν από την πρόσφατη κρίση.
Οι βασικοί όροι της συμφωνίας
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, προβλέπεται προσωρινή ρύθμιση διάρκειας 60 ημερών μεταξύ Ομάν και Ιράν, με δυνατότητα παράτασης. Τα πλοία που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο θα κινούνται μέσω της βόρειας θαλάσσιας λωρίδας εντός των ιρανικών χωρικών υδάτων, ενώ όσα εξέρχονται προς την Αραβική Θάλασσα θα χρησιμοποιούν τη νότια λωρίδα, εντός των χωρικών υδάτων του Ομάν, σε συντονισμό με τις ιρανικές αρχές.
Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου δεν θα επιβάλλονται διόδια ή άλλα τέλη διέλευσης, ενώ παράλληλα προβλέπεται η αποναρκοθέτηση της κεντρικής θαλάσσιας λωρίδας μέσα σε διάστημα 30 ημερών. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η συγκεκριμένη δίοδος θα χρησιμοποιείται και για τις δύο κατευθύνσεις, στο πλαίσιο μόνιμης συμφωνίας που θα διαπραγματευτούν Ομάν και Ιράν.
Πυρετός διπλωματικών επαφών
Το Axios αποκαλύπτει ότι στις διαβουλεύσεις συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας και του Πακιστάν, ενώ καθοριστικός ήταν και ο ρόλος του Λευκού Οίκου. Τις τελευταίες ημέρες πραγματοποιήθηκαν συνεχείς τηλεφωνικές επικοινωνίες ανάμεσα στον ειδικό απεσταλμένο του Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί και τον υπουργό Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ αλ Μπουσαΐντι.
Πηγές με γνώση των συνομιλιών αναφέρουν ότι ο Αμπάς Αραγτσί είχε δώσει κατ’ αρχήν το «πράσινο φως» από το περασμένο Σαββατοκύριακο, ωστόσο απαιτούνταν η τελική έγκριση από τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, καθώς και από το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η διαδικασία αυτή ολοκληρώθηκε την Τρίτη, φέρνοντας τις δύο πλευρές ένα βήμα πριν από την οριστική συμφωνία.