Σημαντική υποχώρηση της παραβατικότητας στην αγορά καυσίμων καταγράφεται για πρώτη φορά μετά από αρκετά χρόνια, καθώς η εφαρμογή αυστηρότερων κυρώσεων, όπως η διετής σφράγιση παραβατικών πρατηρίων, φαίνεται να αποδίδει αποτελέσματα. Παρά τη βελτίωση, οι αρμόδιες αρχές επισημαίνουν ότι το πρόβλημα εξακολουθεί να παραμένει σε υψηλά επίπεδα.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Καυσίμων και Λιπαντικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ), η οποία πραγματοποιήθηκε την άνοιξη του 2026 σε πρατήρια καυσίμων της Αττικής και της Θεσσαλονίκης, καταγράφεται αισθητή μείωση των παραβατικών πρατηρίων, κυρίως στην Αττική.
Ένα στα τέσσερα πρατήρια στην Αττική παραμένει παραβατικό
Τα στοιχεία της μελέτης δείχνουν ότι το ποσοστό παραβατικότητας στην Αττική μειώθηκε στο 23,1%, έναντι 33,1% που είχε καταγραφεί το 2025. Με απλά λόγια, ενώ πριν από έναν χρόνο περίπου ένα στα τρία πρατήρια εμφάνιζε παραβατικές πρακτικές, πλέον το ποσοστό έχει περιοριστεί σε περίπου ένα στα τέσσερα.
Η βελτίωση αποδίδεται κυρίως στην εφαρμογή της νομοθεσίας που προβλέπει διετή αναστολή λειτουργίας για τα πρατήρια που εντοπίζονται να παρανομούν.
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών Ελλάδος (ΣΕΕΠΕ), Γιάννης Αληγιζάκης, υπογράμμισε ότι η αυστηροποίηση των ποινών αύξησε σημαντικά το κόστος της παραβατικότητας, λειτουργώντας αποτρεπτικά για αρκετούς επαγγελματίες του κλάδου.
Μειώθηκαν οι ελλειμματικές παραδόσεις καυσίμων
Ιδιαίτερα ενθαρρυντικά χαρακτηρίζονται και τα στοιχεία που αφορούν τις ελλειμματικές παραδόσεις καυσίμων προς τους καταναλωτές.
Σύμφωνα με τη μελέτη:
- Το ποσοστό των ελλειμματικών παραδόσεων μειώθηκε στο 10,8%, από 28,5% που είχε καταγραφεί το 2025.
- Η μέγιστη καταγεγραμμένη απόκλιση περιορίστηκε περίπου στο 15%, έναντι 18,2% κατά την προηγούμενη περίοδο.
Οι έλεγχοι πραγματοποιήθηκαν με τη μέθοδο της «τυφλής δειγματοληψίας» και με τη χρήση ειδικά εξοπλισμένου οχήματος του ΕΜΠ, σε συνολικά 200 πρατήρια καυσίμων, εκ των οποίων τα 130 βρίσκονταν στην Αττική και τα 70 στη Θεσσαλονίκη.
Ανατροπή στην αντίληψη για τα φθηνά καύσιμα
Ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα συμπεράσματα της έρευνας αφορά τη σχέση τιμών και παραβατικότητας.
Στην Αττική, τα πρατήρια που προσέφεραν τις χαμηλότερες τιμές καυσίμων αποδείχθηκαν ταυτόχρονα και τα πιο αξιόπιστα ως προς τις παραδόσεις, ανατρέποντας την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι οι χαμηλές τιμές συνδέονται απαραίτητα με παράνομες πρακτικές.
Αντίθετα, στη Θεσσαλονίκη καταγράφηκε ελλειμματική παράδοση καυσίμου ακόμη και στο πρατήριο με τις χαμηλότερες τιμές, γεγονός που, σύμφωνα με τους ερευνητές, αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει ένας ενιαίος κανόνας στην αγορά.
Η εικόνα στη Θεσσαλονίκη
Παρά το γεγονός ότι η Θεσσαλονίκη παρουσιάζει συνολικά χαμηλότερα ποσοστά παραβατικότητας σε σχέση με την Αττική, τα ευρήματα δείχνουν ότι οι παραβάσεις που εντοπίζονται είναι συχνά σοβαρότερες.
Συγκεκριμένα:
- Το ποσοστό ελλειμματικών παραδόσεων ανέρχεται στο 18,6%.
- Η μέγιστη καταγεγραμμένη απόκλιση φτάνει το 14%.
Νέα παράταση για το σύστημα εισροών-εκροών
Την ίδια στιγμή, καθυστερεί εκ νέου η πλήρης εφαρμογή του αναβαθμισμένου συστήματος εισροών-εκροών στα πρατήρια καυσίμων.
Σύμφωνα με τις νέες αποφάσεις:
- Η προθεσμία συμμόρφωσης για Αττική και Θεσσαλονίκη παρατείνεται έως τις 31 Οκτωβρίου 2026.
- Για την υπόλοιπη χώρα η εφαρμογή μετατίθεται έως το τέλος του 2026.
Οι καθυστερήσεις αποδίδονται στις τεχνικές αναβαθμίσεις των συστημάτων και στις διαδικασίες πιστοποίησης που απαιτούνται.
Παράλληλα, αν και η νομοθεσία προβλέπει ότι σε περίπτωση σοβαρής παράβασης μπορούν να ανασταλούν οι άδειες λειτουργίας όλων των πρατηρίων που ανήκουν στον ίδιο επιχειρηματία, στην πράξη η εφαρμογή του μέτρου συναντά εμπόδια λόγω δικαστικών προσφυγών.
ΑΑΔΕ: Υπάρχει πρόοδος, αλλά η παραβατικότητα παραμένει υψηλή
Ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, αναγνώρισε ότι καταγράφεται σαφής βελτίωση στην αγορά καυσίμων, ωστόσο επισήμανε ότι τα επίπεδα παραβατικότητας εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από εκείνα που καταγράφονταν πριν από την περίοδο έξαρσης των ετών 2023-2025.
Όπως τόνισε, η συνέχιση των εντατικών ελέγχων και η πλήρης εφαρμογή των νέων μέτρων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την περαιτέρω αντιμετώπιση του φαινομένου.