Τρόμο έχει προκαλέσει στην Ισλανδία το ηφαίστειο που εξερράγη, με θεαματικές εκρήξεις λάβας και καπνού να φωτίζουν τον νυχτερινό ουρανό μετά από εβδομάδες έντονης σεισμικής δραστηριότητας που προκάλεσε την εκκένωση μιας κοντινής πόλης.
Φοβούμενοι μεγάλη έκρηξη στη χερσόνησο του Ρέικιανες, οι αρχές είχαν εκκενώσει τους σχεδόν 4.000 κατοίκους της κωμόπολης Γκρίνταβικ τον Νοέμβριο, αφού η περιοχή επλήγη από ένα «μπαράζ σεισμικής δραστηριότητας» με περισσότερες από 1.000 δονήσεις μέσα σε 24 ώρες.
Η Μετεωρολογική Υπηρεσία στον ιστότοπό της σημείωσε ότι η έκρηξη ξεκίνησε μόλις λίγα χιλιόμετρα από την πόλη και οι ρωγμές στο έδαφος εκτείνονται προς το χωριό που βρίσκεται περίπου 40 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πρωτεύουσας Ρέικιαβικ. Η εκτιμώμενη ροή λάβας στην έκρηξη είναι περίπου 100 έως 200 κυβικά μέτρα ανά δευτερόλεπτο, δηλαδή πολλαπλάσια από ό,τι σε προηγούμενες εκρήξεις.
Ο αέρας καλύπτεται από καπνό με φόντο ένα πύρινο σκηνικό με λαμπερές αποχρώσεις του πορτοκαλί και του κόκκινου. Η έκρηξη δεν αποτελεί απειλή για τη ζωή, ανέφερε στην ανακοίνωσή της η κυβέρνηση της Ισλανδίας. Η περιοχή είναι κλειστή για όλη την κυκλοφορία, πρόσθεσε, ενώ προειδοποιεί έντονα τον κόσμο να μην πλησιάζει στην περιοχή.
Αν και η έκρηξη δεν αναμένεται να επηρεάσει κατοικημένες περιοχές απελευθερώνει «σημαντικά» τοξικά αέρια, δήλωσε χθες η Ισλανδική Τουριστική Επιτροπή. Συνιστάται στους ανθρώπους να μην επισκέπτονται τον τόπο της έκρηξης.
Αν και οι ειδικοί είναι αρκετά σίγουροι ότι η έκρηξη στην Ισλανδία δεν θα οδηγήσει σε κάποιο τεράστιο σύννεφο τέφρας που θα δημιουργήσει σκηνές που θα θυμίζουν εκείνες του 2010 εξακολουθεί να υπάρχει κίνδυνος ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Όπως σημείωσαν ερευνητές ηφαιστειολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ισλανδίας, εάν η έκρηξη διατηρηθεί στην παρούσα ένταση, θα προκαλέσει «σημαντική» ατμοσφαιρική ρύπανση.
«Τα καλά νέα είναι ότι ο άνεμος είναι βορειοδυτικός και σύμφωνα με την πρόβλεψη θα παραμείνει βόρειος για τις επόμενες ημέρες. Ως εκ τούτου, το σύννεφο της έκρηξης είναι πιθανό να απομακρυνθεί από κατοικημένες περιοχές», προσέθεσαν οι ερευνητές.
Σε αντίθεση με το Eyafjallajokull, το οποίο προκάλεσε ταξιδιωτικό χάος το 2010, τα ηφαιστειακά συστήματα στη χερσόνησο Ρέικιανες δεν είναι παγιδευμένα κάτω από παγετώνες και συνεπώς δεν αναμένεται να προκαλέσουν σύννεφα τέφρας.
Απειλή για το Γκρίνταβικ
Όπως ανέφερε ειδικός υπάρχει «σίγουρα» απειλή για την κοντινή πόλη Γκρίνταβικ, καθώς είναι κοντά στην έκρηξη και δεν είναι απαραίτητα ασφαλής, παρά την καλή προετοιμασία των Αρχών και τα στοιχεία που δείχνουν ότι η ηφαιστειακή δραστηριότητα μειώνεται σε ένταση.
Η έκρηξη «θα μπορούσε ενδεχομένως να συνεχιστεί για αρκετούς μήνες» ή θα μπορούσε «απλώς να σταματήσει αργότερα σήμερα ή αύριο», δήλωσε ο Χάλντορ Γκέιρσον, αναπληρωτής καθηγητής στο Ινστιτούτο Γεωεπιστημών του Πανεπιστημίου της Ισλανδίας.
Ο καθηγητής Γκέιρσον δήλωσε ότι η θέση της έκρηξης σημαίνει ότι το μεγαλύτερο μέρος της λάβας ρέει σε μια περιοχή όπου υπάρχουν λίγες υποδομές – αλλά αυτό μπορεί ακόμη να αλλάξει.
«Υπάρχει ακόμα απειλή για το Γκρίνταβικ, σίγουρα», υπογράμμισε.
Περίπου 4.000 άνθρωποι έχουν απομακρυνθεί από την πόλη από τότε που εντοπίστηκε η σεισμική δραστηριότητα. Η πόλη βρίσκεται νότια του ρήγματος, αλλά «τώρα η λάβα ρέει κυρίως προς τα βόρεια», δήλωσε ακόμα ο καθηγητής.
Ωστόσο, πρόσθεσε, η ροή «εξαρτάται από την τοπογραφία και από το πού βρίσκονται τα ανοίγματα».
Θάφτηκαν στην τέφρα τα Χριστούγεννα
Αν και οι κάτοικοι είχαν τη δυνατότητα να επιστρέψουν στα σπίτια τους στο Γκρίνταβικ μεταξύ 7 π.μ. και 9 μ.μ. κάθε μέρα και ορισμένες επιχειρήσεις είχαν ανοίξει ξανά, δεν τους επιτρεπόταν να διανυκτερεύσουν ή να περπατήσουν στην πόλη.
Περίμεναν μια ενημέρωση αυτή την εβδομάδα για να μάθουν αν οι κανόνες εκκένωσης θα αίρονταν εγκαίρως για τα Χριστούγεννα. Στην περιοχή είχαν σημειωθεί χιλιάδες σεισμοί τους τελευταίους δύο μήνες, αλλά τα μεγέθη είχαν μειωθεί την τελευταία εβδομάδα, με αποτέλεσμα ορισμένοι ειδικοί να θεωρούν ότι ο κίνδυνος έκρηξης είχε μειωθεί.
Ένας κάτοικος της πόλης Γκρίνταβικ δήλωσε ότι είναι ένα «παιχνίδι αναμονής» πότε ο ίδιος και οι περίπου 4.000 άλλοι που ζουν εκεί θα μπορέσουν να επιστρέψουν στα σπίτια τους μετά την έκρηξη χθες το βράδυ.
Ο Χανς Βέρα, 56 ετών, με καταγωγή από το Βέλγιο που ζει σε ένα σπίτι ακριβώς ανατολικά του Γκρίνταβικ από το 1999, ήταν ένας από τους κατοίκους που εκκένωσαν τις τελευταίες εβδομάδες. Ο 56χρονος είχε μόλις αρχίσει να ελπίζει ότι θα επιτραπεί στους κατοίκους να επιστρέψουν οριστικά στα σπίτια τους.