Στην Άγκυρα μεταβαίνει σήμερα, Τρίτη 7 Ιουλίου 2026, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης προκειμένου να συμμετάσχει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, σε μια κρίσιμη συγκυρία για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, τις αμυντικές δαπάνες και τη νέα ισορροπία δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ελληνική πλευρά προσέρχεται στη Σύνοδο με ισχυρό διαπραγματευτικό πλεονέκτημα, καθώς η Αθήνα βρίσκεται ήδη ανάμεσα στις χώρες της Συμμαχίας που έχουν πετύχει τους νέους στόχους για την άμυνα, ενισχύοντας παράλληλα τη διεθνή της θέση μέσα από ένα φιλόδοξο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων.
Την ίδια ώρα, το βλέμμα της ελληνικής κυβέρνησης είναι στραμμένο και στις κινήσεις της Τουρκίας, η οποία επιχειρεί να επανέλθει στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, ενώ παράλληλα επιδιώκει την αμερικανική υποστήριξη για την ανάπτυξη του εγχώριου μαχητικού KAAN μέσω της προμήθειας κινητήρων GE F110.
Η Αθήνα ποντάρει στο Κογκρέσο για τα τουρκικά F-35
Κεντρικό ζήτημα για την ελληνική διπλωματία αποτελεί η προσπάθεια της Άγκυρας να άρει τα εμπόδια για την απόκτηση των F-35 από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Αθήνα θεωρεί ότι το βασικό «φρένο» παραμένει το αμερικανικό Κογκρέσο, το οποίο είναι αρμόδιο για την έγκριση μεγάλων αμυντικών προμηθειών και έχει διατηρήσει τους περιορισμούς σε βάρος της Τουρκίας μετά την αγορά και ενεργοποίηση του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400.
Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει ξεκαθαρίσει ότι οι περιορισμοί που προβλέπονται από την αμερικανική νομοθεσία εξακολουθούν να ισχύουν και πως για την αλλαγή τους απαιτείται νέα απόφαση του Κογκρέσου.
Παράλληλα, η Αθήνα υπογραμμίζει ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται στο καλύτερο επίπεδο των τελευταίων δεκαετιών και ότι η Ελλάδα αποτελεί πλέον τον μοναδικό περιφερειακό σύμμαχο των ΗΠΑ που έχει ενταχθεί ήδη στο πρόγραμμα των F-35.
Το τουρκικό «παζάρι» για το KAAN
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η προσπάθεια της Τουρκίας να εξασφαλίσει αμερικανικούς κινητήρες για το νέο μαχητικό KAAN.
Η πιθανή συμφωνία με τις ΗΠΑ αποτελεί μία από τις βασικές επιδιώξεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, καθώς η Άγκυρα θέλει να επιταχύνει το πρόγραμμα του εγχώριου μαχητικού αεροσκάφους.
Η ελληνική κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, επισημαίνοντας ότι αξιολογεί κάθε κίνηση με βάση τα εθνικά της συμφέροντα και τη διατήρηση της στρατηγικής υπεροχής που έχει αποκτήσει μέσω των νέων εξοπλιστικών προγραμμάτων.
Η Ελλάδα στην πρώτη γραμμή των αμυντικών δαπανών του ΝΑΤΟ
Το βασικό θέμα της Συνόδου θα είναι η εφαρμογή της μεγάλης δέσμευσης για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035.
Ο στόχος προβλέπει:
- 3,5% του ΑΕΠ για καθαρά στρατιωτικές δαπάνες
- 1,5% του ΑΕΠ για επενδύσεις σε υποδομές, αμυντική βιομηχανία και ανθεκτικότητα
Η Ελλάδα εμφανίζεται ήδη ως μία από τις χώρες που έχουν επιτύχει τους στόχους αυτούς.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, οι αμιγώς αμυντικές δαπάνες της χώρας για το 2026 αναμένεται να φτάσουν το 3,6% του ΑΕΠ, έναντι:
- 2,75% το 2025
- 2,74% το 2024
Με αυτόν τον τρόπο η Αθήνα παραμένει στον πυρήνα των χωρών του ΝΑΤΟ που υπερβαίνουν σταθερά τις δεσμεύσεις τους.
Μαζί με την Ελλάδα, στον ίδιο δρόμο βρίσκονται η Πολωνία, η Εσθονία, η Λετονία και η Λιθουανία.
Το μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα των 25 δισ. ευρώ
Η κυβέρνηση υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα δεν περιορίζεται μόνο στην αύξηση των δαπανών, αλλά μετατρέπει τους πόρους σε πραγματική στρατιωτική ισχύ.
Κεντρικό εργαλείο αποτελεί το δωδεκαετές πρόγραμμα αναβάθμισης των Ενόπλων Δυνάμεων ύψους 25 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει νέα οπλικά συστήματα, ενίσχυση της αποτροπής και τεχνολογικό εκσυγχρονισμό.
Η Αθήνα υπενθυμίζει επίσης ότι ακόμη και στη διάρκεια της οικονομικής κρίσης διατήρησε τις αμυντικές της υποχρεώσεις, ξεπερνώντας διαχρονικά τον προηγούμενο στόχο του ΝΑΤΟ για δαπάνες 2% του ΑΕΠ.
Το μήνυμα Μητσοτάκη για την ευρωπαϊκή άμυνα
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να επαναλάβει τη θέση ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο ρόλο στη συλλογική της ασφάλεια.
Η Αθήνα θεωρεί ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, η ανάπτυξη κοινών προγραμμάτων και η δημιουργία νέων χρηματοδοτικών εργαλείων αποτελούν προϋπόθεση για έναν ισχυρότερο ευρωπαϊκό πυλώνα μέσα στο ΝΑΤΟ.
Το Μέγαρο Μαξίμου επισημαίνει ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός ήταν από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που ζήτησαν μεγαλύτερες επενδύσεις στην άμυνα και δικαιότερη κατανομή των βαρών μεταξύ των συμμάχων.
Χωρίς προγραμματισμένη συνάντηση με Ερντογάν ή Τραμπ
Παρά το γεγονός ότι η Σύνοδος πραγματοποιείται στην Τουρκία, δεν υπάρχει προγραμματισμένη διμερής συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ή τον Ντόναλντ Τραμπ.
Ωστόσο, δεν αποκλείεται ένα σύντομο τετ α τετ στο περιθώριο των εργασιών της Συνόδου.
Η Αθήνα προσέρχεται στην Άγκυρα με το μήνυμα ότι η Ελλάδα αποτελεί αξιόπιστο σύμμαχο, με ισχυρή αποτρεπτική ικανότητα και αναβαθμισμένο γεωπολιτικό ρόλο σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων.