Η λειτουργία της αλυσίδας σούπερ μάρκετ MERE στην ελληνική αγορά φαίνεται να οδηγείται σε οριστικό τέλος, καθώς η αναστολή λειτουργίας των καταστημάτων της συνδέεται άμεσα με τις κυρώσεις που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Ένωση σε Ρώσους επιχειρηματίες.
Η εκπτωτική αλυσίδα, η οποία είχε εισέλθει στην Ελλάδα με ιδιαίτερα φιλόδοξα σχέδια ανάπτυξης, αναγκάστηκε να αναστείλει τη λειτουργία και των 11 καταστημάτων της, αφήνοντας σε αβεβαιότητα περίπου 170 εργαζομένους.
Από τα σχέδια για 80 καταστήματα στην αποχώρηση
Η MERE πραγματοποίησε την είσοδό της στην ελληνική αγορά κατά την περίοδο της πανδημίας, μέσω της εταιρείας Torg Hellas, με στόχο να δημιουργήσει ένα εκτεταμένο δίκτυο περίπου 80 καταστημάτων σε ολόκληρη τη χώρα.
Ωστόσο, σχεδόν έξι χρόνια μετά την έναρξη της δραστηριότητάς της, το επενδυτικό σχέδιο δεν κατάφερε να υλοποιηθεί. Αντί για τη δυναμική επέκταση που είχε σχεδιαστεί, η αλυσίδα περιορίστηκε σε μόλις 11 καταστήματα, χωρίς να καταφέρει να αποκτήσει ουσιαστικό μερίδιο στην ιδιαίτερα ανταγωνιστική ελληνική αγορά λιανεμπορίου.
Καθοριστικό πλήγμα αποτέλεσε η ένταξη του Ρώσου επιχειρηματία Σεργκέι Σνάιντερ, συνιδρυτή της μητρικής εταιρείας Svetofor, στο 21ο πακέτο κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που οδήγησε στην παύση της δραστηριότητας της εταιρείας στην Ελλάδα.
Ένα δύσκολο εγχείρημα από την πρώτη ημέρα
Η είσοδος της MERE αντιμετωπιζόταν εξαρχής με επιφυλάξεις από στελέχη της αγοράς. Η ελληνική αγορά σούπερ μάρκετ χαρακτηρίζεται από έντονο ανταγωνισμό, ενώ στο παρελθόν αρκετές διεθνείς αλυσίδες, όπως οι Aldi, Dia και Plus, δεν κατάφεραν να εδραιωθούν και τελικά αποχώρησαν.
Παράλληλα, ακόμη και η Carrefour, η οποία επέστρεψε στην Ελλάδα μέσω της AVE του Νίκου Βαρδινογιάννη, έχει επιλέξει πλέον διαφορετικό επιχειρηματικό μοντέλο, δίνοντας έμφαση στην ανάπτυξη μέσω franchise.
Το μοντέλο hard discount δεν απέδωσε
Η επιχειρηματική φιλοσοφία της MERE βασιζόταν στο μοντέλο hard discount, με περιορισμένο λειτουργικό κόστος και προϊόντα κυρίως ιδιωτικής ετικέτας ή χωρίς ισχυρά εμπορικά σήματα.
Στην πράξη όμως, η στρατηγική αυτή συνάντησε σημαντικά εμπόδια. Τα προβλήματα στην εφοδιαστική αλυσίδα, που προκλήθηκαν από τις διεθνείς κρίσεις των τελευταίων ετών, δυσχέραναν την ομαλή τροφοδοσία των καταστημάτων.
Ταυτόχρονα, η εταιρεία δυσκολεύτηκε να κερδίσει την εμπιστοσύνη των Ελλήνων καταναλωτών, οι οποίοι στρέφονται σε μεγάλο βαθμό σε προϊόντα με αναγνωρίσιμα brands και πιστοποιήσεις ποιότητας. Αντίθετα, ανταγωνιστές όπως η Lidl Ελλάς, που αποτελεί θυγατρική γερμανικού ομίλου, διαθέτουν ισχυρή παρουσία, οργανωμένο δίκτυο και υψηλή αναγνωρισιμότητα.
Περιορισμένη ανάπτυξη και χαμηλός κύκλος εργασιών
Η επέκταση της MERE εξελίχθηκε με αργούς ρυθμούς και παρέμεινε σημαντικά χαμηλότερη από τις αρχικές προβλέψεις.
Ο κύκλος εργασιών της εκτιμάται ότι διαμορφώθηκε περίπου στα 12 εκατομμύρια ευρώ, επίπεδο που δεν επέτρεψε στην εταιρεία να αποκτήσει ουσιαστική δυναμική απέναντι στους καθιερωμένους παίκτες της αγοράς.
Η διακοπή λειτουργίας των καταστημάτων προκαλεί έντονη ανησυχία για το μέλλον των εργαζομένων, με το Εργατικό Κέντρο Πέλλας να ζητά την άμεση παρέμβαση της Πολιτείας ώστε να προστατευθούν οι θέσεις εργασίας και τα δικαιώματα των περίπου 170 υπαλλήλων.
Επιπτώσεις και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες
Οι συνέπειες των ευρωπαϊκών κυρώσεων δεν περιορίζονται στην Ελλάδα. Αντίστοιχα προβλήματα αντιμετωπίζουν και οι δραστηριότητες της MERE σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Λετονία και η Λιθουανία, όπου επίσης επηρεάστηκε η λειτουργία της αλυσίδας.
Ποιος είναι ο Σεργκέι Σνάιντερ
Ο Σεργκέι Σνάιντερ συγκαταλέγεται στους γνωστότερους Ρώσους επιχειρηματίες στον χώρο του λιανεμπορίου και είναι συνιδρυτής του ομίλου Svetofor, ο οποίος διαχειρίζεται περισσότερα από 2.200 εκπτωτικά καταστήματα στη Ρωσία και σε άλλες χώρες μέσω των εμπορικών σημάτων Svetofor, MERE και MyPrice.
Στην οικογενειακή επιχείρηση συμμετέχουν επίσης η μητέρα του, Βαλεντίνα Σνάιντερ, και ο αδελφός του, Αντρέι Σνάιντερ, ενώ η δραστηριότητα του ομίλου αναπτύσσεται μέσω του Torgservice Group of Companies.
Γιατί επιβλήθηκαν οι κυρώσεις
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο όμιλος Svetofor συνεχίζει να δραστηριοποιείται στην προσαρτημένη από τη Ρωσία Κριμαία από το 2014, καθώς και σε άλλες κατεχόμενες περιοχές της Ουκρανίας, όπως η Χερσώνα, το Λουχάνσκ και το Ντόνετσκ.
Επιπλέον, η ΕΕ επισημαίνει ότι ο επίσημος ιστότοπος της εταιρείας παρουσιάζει την Κριμαία ως τμήμα της Ρωσίας, στοιχείο που θεωρείται ότι ευθυγραμμίζεται με τη ρωσική κρατική αφήγηση.
Με βάση αυτά τα δεδομένα, η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Σεργκέι Σνάιντερ αποτελεί επιχειρηματία που δραστηριοποιείται σε στρατηγικό τομέα της ρωσικής οικονομίας και ότι υποστηρίζει οικονομικά ή υλικά ενέργειες που, κατά την αξιολόγηση της ΕΕ, υπονομεύουν την κυριαρχία, την ανεξαρτησία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί, εκτός απροόπτου, το τέλος της παρουσίας της MERE στην ελληνική αγορά, κλείνοντας ένα επενδυτικό εγχείρημα που ξεκίνησε με υψηλές προσδοκίες, αλλά δεν κατάφερε ποτέ να αποκτήσει ουσιαστική θέση στον ιδιαίτερα ανταγωνιστικό κλάδο του οργανωμένου λιανεμπορίου.