Του Βασίλη Ταλαμάγκα
Οι αγρότες αποχώρησαν άπρακτοι έπειτα από – περίπου- δύο μήνες κινητοποιήσεων, διαλόγου χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα και υποσχέσεων που δεν μετουσιώθηκαν σε συγκεκριμένα μέτρα στήριξης. Η εξέλιξη αυτή δεν συνιστά απλώς μια ακόμα αποτυχημένη διαπραγμάτευση μεταξύ κυβέρνησης και αγροτικού κόσμου, αλλά ένα βαθύ πολιτικό ρήγμα που απειλεί να μετατραπεί σε τεράστιο πολιτικό κόστος για τη Νέα Δημοκρατία, με αντίκτυπο που αναμένεται να αποτυπωθεί ξεκάθαρα στην κάλπη.
Για περισσότερους από δύο μήνες, οι αγρότες βρέθηκαν στους δρόμους, στα μπλόκα και στα τρακτέρ, διεκδικώντας αυτονόητα αιτήματα: μείωση του κόστους παραγωγής, ουσιαστικές παρεμβάσεις στο αγροτικό ρεύμα και τα καύσιμα, προστασία από τις ανεξέλεγκτες εισαγωγές και δίκαιες αποζημιώσεις για τις ζημιές από την κλιματική κρίση. Παρά τις συναντήσεις με κυβερνητικά στελέχη και τις εξαγγελίες περί «κατανόησης των προβλημάτων», το τελικό αποτέλεσμα ήταν φτωχό, γενικόλογο και ανεπαρκές.
Η αποχώρηση των αγροτών χωρίς απτά κέρδη δημιουργεί ένα αίσθημα βαθιάς απογοήτευσης και οργής στην ύπαιθρο. Πολλοί παραγωγοί αισθάνονται ότι η κυβέρνηση είτε δεν αντιλαμβάνεται το μέγεθος της κρίσης είτε επιλέγει συνειδητά να τους αφήσει εκτός προτεραιοτήτων. Το αφήγημα της Νέας Δημοκρατίας περί «στήριξης της πρωτογενούς παραγωγής» δείχνει να καταρρέει μπροστά στην καθημερινή πραγματικότητα των αγροτικών νοικοκυριών, που ασφυκτιούν οικονομικά.
Το πολιτικό κόστος αυτής της στάσης αναμένεται να είναι βαρύ. Οι αγρότες αποτελούν παραδοσιακά μια κρίσιμη εκλογική δεξαμενή, ιδιαίτερα στην περιφέρεια, όπου οι εκλογικές αναμετρήσεις συχνά κρίνονται με μικρές διαφορές. Η αίσθηση εγκατάλειψης ενδέχεται να οδηγήσει σε μαζική αποχή, σε μετατόπιση προς άλλα κόμματα ή ακόμα και σε ψήφο διαμαρτυρίας που θα αποδυναμώσει σημαντικά τα ποσοστά της κυβερνητικής παράταξης.
Παράλληλα, η εικόνα μιας κυβέρνησης που δεν καταφέρνει να επιλύσει –ούτε καν να αμβλύνει– τα προβλήματα του αγροτικού κόσμου ενισχύει τη συνολική φθορά της. Σε μια περίοδο όπου το κόστος ζωής αυξάνεται, η κοινωνική δυσαρέσκεια συσσωρεύεται και η εμπιστοσύνη στους θεσμούς δοκιμάζεται, η αποτυχία διαχείρισης των αγροτικών κινητοποιήσεων λειτουργεί ως καταλύτης πολιτικών εξελίξεων.
Η κάλπη θα αποτελέσει, τελικά, τον καθρέφτη αυτής της σύγκρουσης. Αν η Νέα Δημοκρατία δεν αναθεωρήσει άμεσα τη στάση της και δεν προχωρήσει σε ουσιαστικές παρεμβάσεις, το μήνυμα των αγροτών δεν θα μείνει στους δρόμους, αλλά θα μεταφερθεί ηχηρά στο εκλογικό αποτέλεσμα. Και τότε, το πολιτικό κόστος δεν θα είναι απλώς μεγάλο, αλλά ενδεχομένως καθοριστικό. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι το εκλογικό αποτέλεσμα των επομένων εκλογών μπορεί να αποτελέσει και συστημικό κίνδυνο .