Νέους και αυστηρότερους κανόνες για τη χωροθέτηση φωτοβολταϊκών, αιολικών πάρκων και σταθμών αποθήκευσης ενέργειας εισάγει το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, το οποίο τίθεται σε ισχύ με υπουργική απόφαση.
Η απόφαση υπογράφεται από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τους υφυπουργούς Νίκο Τσάφο και Μαριλένα Σούκουλη. Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, το νέο πλαίσιο αντικαθιστά εκείνο του 2008, ενσωματώνοντας τις σημερινές περιβαλλοντικές, κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, με ορίζοντα τους ενεργειακούς στόχους της χώρας έως το 2050.
Η σημαντικότερη αλλαγή για την αγορά των φωτοβολταϊκών είναι η θέσπιση οριζόντιου πλαφόν στην κάλυψη γης. Η συνολική έκταση που μπορούν να καταλαμβάνουν νέοι φωτοβολταϊκοί σταθμοί δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 1,5% της έκτασης κάθε Περιφερειακής Ενότητας.
Οι απαγορεύσεις για τα φωτοβολταϊκά
Το νέο χωροταξικό προβλέπει ότι δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση νέων φωτοβολταϊκών σταθμών:
- σε όλες τις προστατευόμενες περιοχές του δικτύου Natura 2000,
- σε δάση και δασικές εκτάσεις,
- σε υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους,
- σε εθνικούς δρυμούς, αισθητικά δάση και κηρυγμένα μνημεία της φύσης,
- σε Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους,
- σε περιοχές προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς,
- σε περιοχές με προστατευόμενες αναβαθμίδες,
- σε Περιοχές Άνευ Δρόμων και ακτές κολύμβησης.
Μετά τη δημόσια διαβούλευση, στις περιοχές αποκλεισμού προστέθηκαν οι ιστορικοί τόποι, τα αρχαία μνημεία, τα προστατευόμενα μνημεία μεταγενέστερα του 1830 και οι περιοχές στις οποίες βρίσκονται πηγές υδροληψίας νερού για ανθρώπινη κατανάλωση.
Για τα πλωτά φωτοβολταϊκά, οι απαγορεύσεις επεκτείνονται σε καταδυτικά πάρκα, νεότερα ναυάγια, περιοχές αγκυροβολίας και τεχνητά υποβρύχια αξιοθέατα. Κατά την εγκατάστασή τους σε θαλάσσιες περιοχές ή λίμνες θα πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπόψη τα αλιευτικά πεδία και οι προβλεπόμενες αποστάσεις ασφαλείας.
Πού αποκλείονται τα αιολικά πάρκα
Αντίστοιχα, το νέο πλαίσιο διευρύνει τις ζώνες αποκλεισμού για την εγκατάσταση αιολικών σταθμών. Μεταξύ άλλων, δεν θα επιτρέπονται νέα αιολικά πάρκα:
- στην Αττική και στη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης,
- σε περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων,
- σε υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους,
- σε Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους και στους πυρήνες εθνικών δρυμών,
- σε συγκεκριμένες ζώνες προστασίας της φύσης,
- σε Περιοχές Άνευ Δρόμων και ακτές κολύμβησης.
Περιορισμοί εισάγονται επίσης για νησιά με έκταση μικρότερη των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, με εξαιρέσεις για κρίσιμες ή κοινωφελείς υποδομές και για περιπτώσεις που συνδέονται με την ασφάλεια του ηλεκτρικού συστήματος.
Εκτός αιολικής ανάπτυξης τίθενται ακόμη οι περιοχές των κατηγοριών Α και Β του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό, καθώς και εκτός σχεδίου ζώνες στις οποίες προβλέπονται χρήσεις τουρισμού και αναψυχής. Στις περιοχές αποκλεισμού προστίθενται οι ιστορικοί τόποι, τα αρχαία και νεότερα προστατευόμενα μνημεία, οι πηγές υδροληψίας και οι «απάτητες παραλίες».
Στις Ζώνες Ειδικής Προστασίας του δικτύου Natura 2000, οι οποίες αφορούν κυρίως την προστασία της ορνιθοπανίδας, η εγκατάσταση αιολικών θα επιτρέπεται μόνο κατ’ εξαίρεση. Προϋπόθεση είναι να προβλέπεται ρητά στην εγκεκριμένη Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη και το αιολικό δυναμικό της περιοχής να ξεπερνά τα 7,5 μέτρα ανά δευτερόλεπτο.
Ειδικοί κανόνες για τα νησιά
Για τα αιολικά έργα στα νησιά καθιερώνεται ειδική μελέτη τοπίου στο στάδιο της περιβαλλοντικής αδειοδότησης. Η μελέτη θα εξετάζει το μέγεθος του σταθμού, τον χαρακτήρα της περιοχής και τις επιπτώσεις στις θέες και στο τοπίο.
Στις ορεινές περιοχές των νησιών, κάθε σχέδιο θα αξιολογείται ξεχωριστά, βάσει των μορφολογικών, οικολογικών και τοπικών χαρακτηριστικών της θέσης. Το ανώτατο ποσοστό κάλυψης εδάφους από αιολικούς σταθμούς παραμένει στο 4% της έκτασης κάθε Δημοτικής Ενότητας.
Το πλαίσιο αφήνει, πάντως, ένα «παράθυρο» για περιοχές όπου ο μέσος άνεμος είναι χαμηλός, αλλά υπάρχουν συγκεκριμένα σημεία με υψηλό αιολικό δυναμικό. Σε Δημοτικές Ενότητες με μέσο αιολικό δυναμικό κάτω από 4 m/s θα μπορεί να εγκρίνεται κατ’ εξαίρεση η εγκατάσταση αιολικού σταθμού, εφόσον στη συγκεκριμένη θέση καταγράφεται δυναμικό άνω των 7,5 m/s.
Για την εξαίρεση θα απαιτείται πιστοποιημένη μέτρηση που θα υποβάλλεται στη ΡΑΑΕΥ, ενώ οι σταθμοί δεν θα μπορούν να υπερβαίνουν το 1% της φέρουσας ικανότητας της Δημοτικής Ενότητας. Θα πρέπει επίσης να τηρούνται όλοι οι υπόλοιποι περιορισμοί, μεταξύ των οποίων εκείνοι για το υψόμετρο και το μέγεθος των νησιών.
Αποθήκευση και άλλες τεχνολογίες
Οι νέοι κανόνες καλύπτουν και τους σταθμούς αποθήκευσης ενέργειας, ενώ επικαιροποιούνται οι όροι για έργα βιοαερίου, βιομεθανίου, βιομάζας, γεωθερμίας και μικρών υδροηλεκτρικών.
Η τελική μορφή του πλαισίου διαμορφώθηκε έπειτα από δημόσια διαβούλευση και τις γνωμοδοτήσεις του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξίας και του Κεντρικού Συμβουλίου Χωροταξικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων. Παράλληλα, το ΥΠΕΝ προωθεί τα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια για τον Τουρισμό και τη Βιομηχανία, επιχειρώντας να περιορίσει τις συγκρούσεις μεταξύ διαφορετικών χρήσεων γης.
Από την πλευρά του, ο Νίκος Τσάφος χαρακτήρισε το νέο χωροταξικό «σημαντικό ορόσημο», υποστηρίζοντας ότι επιτρέπει τη συνέχιση της ανάπτυξης των ΑΠΕ με αυστηρότερους περιβαλλοντικούς κανόνες και μεγαλύτερη κοινωνική συναίνεση.
από radar.gr