Διαστάσεις με απρόβλεπτες διαστάσεις αποκτά η κρίση Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, η Τεχεράνη εξετάζει, σε περίπτωση νέας αμερικανικής κλιμάκωσης, το ενδεχόμενο πλήγματος σε αμερικανικούς στρατιωτικούς στόχους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με τη Βουλγαρία και την Κύπρο να περιλαμβάνονται στα σενάρια που εξετάζονται.
Παράλληλα, το Ιράν φέρεται να εξετάζει ακόμη και πλήγματα σε κρίσιμες υποθαλάσσιες υποδομές στον Ορμούζ. Η εξέλιξη αφορά άμεσα και την Ελλάδα. Και αυτό διότι η Ελλάδα δεν είναι απλώς ένας γεωγραφικός γείτονας της κρίσης.
Είναι κρίσιμος στρατιωτικός κόμβος των Ηνωμένων Πολιτειών και του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Μεσόγειο, με τη Σούδα να αποτελεί το σημαντικότερο αμερικανικό στρατιωτικό αποτύπωμα στη χώρα.
Πυροβολαρχία Patriot
Παράλληλα, ελληνική πυροβολαρχία Patriot βρίσκεται στη Σαουδική Αραβία, στο πλαίσιο της διμερούς αμυντικής συνεργασίας, και τον Ιούλιο ελληνικά πληρώματα Patriot πραγματοποίησαν πραγματικές αναχαιτίσεις εναέριων απειλών.
Συνεπώς, η Ελλάδα διαθέτει ήδη στρατιωτική παρουσία σε ένα από τα θέατρα της σύγκρουσης και ταυτόχρονα φιλοξενεί στη Σούδα κρίσιμες αμερικανικές στρατιωτικές υποδομές. Αυτό δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα αποτελεί σήμερα στόχο του Ιράν.
Σημαίνει όμως ότι, εάν η σύγκρουση επεκταθεί από τον Περσικό Κόλπο προς την Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο, η στρατηγική σημασία της Σούδας και της Κρήτης αυξάνεται κατακόρυφα και μαζί της αυξάνονται οι απαιτήσεις για αντιαεροπορική και αντι-drone προστασία.
Στο Ισραήλ ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ
Εν τω μεταξύ, σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο πραγματοποιήθηκε η επίσκεψη του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, στρατηγού Δημήτριου Χούπη, στο Ισραήλ, καθώς οι πληροφορίες ότι η Τεχεράνη εξετάζει το ενδεχόμενο να επεκτείνει τα χτυπήματά της και σε αμερικανικούς στόχους επί ευρωπαϊκού εδάφους έχουν σημάνει συναγερμό σε Αθήνα και ΝΑΤΟ.
Ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ συναντήθηκε στο Ισραήλ με τον ομόλογό του, Αρχηγό του Γενικού Επιτελείου των ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων, αντιστράτηγο Eyal Zamir, όπως επιβεβαίωσε επισήμως το ΓΕΕΘΑ.
Η χρονική συγκυρία της επίσκεψης αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς Ελλάδα και Ισραήλ βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα ταχέως μεταβαλλόμενο περιβάλλον ασφαλείας και με το ενδεχόμενο η κρίση στη Μέση Ανατολή να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη γεωγραφική έκταση.
Στο παρασκήνιο βρίσκονται οι αποκαλύψεις των Financial Times, σύμφωνα με τις οποίες το Ιράν εξετάζει σενάρια πληγμάτων σε αμερικανικά στρατιωτικά συμφέροντα στη νότια και νοτιοανατολική Ευρώπη, εφόσον οι Ηνωμένες Πολιτείες κλιμακώσουν εκ νέου τις επιχειρήσεις τους.
Βουλγαρία και Κύπρος
Μεταξύ των περιοχών που αναφέρονται βρίσκονται η Βουλγαρία και η Κύπρος. Το νέο αυτό δεδομένο έχει οδηγήσει την Αθήνα σε επαναξιολόγηση του επιπέδου απειλής, με τον υπουργό Εθνικής Άμυνας Νίκο Δένδια να βρίσκεται σε επικοινωνία με τη στρατιωτική ηγεσία και το ελληνικό επιτελείο να εξετάζει τόσο την προστασία κρίσιμων υποδομών όσο και τα ενδεχόμενα αιτήματα συνδρομής από γειτονικές χώρες.
Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι εξετάζεται η μεταφορά της πυροβολαρχίας Patriot που έχει αναπτυχθεί από τον περασμένο Μάρτιο στην Κάρπαθο στη βάση της Σούδας. Εφόσον από την αξιολόγηση των δεδομένων προκύψει ότι η Σούδα αντιμετωπίζει αυξημένη απειλή, η πυροβολαρχία Patriot μπορεί να μεταφερθεί στη βάση προκειμένου να ενισχυθεί η αντιαεροπορική προστασία των εγκαταστάσεων. Η Σούδα αποτελεί στρατηγικής σημασίας υποδομή λόγω της παρουσίας αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων και της γεωπολιτικής της θέσης στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στο επίκεντρο αεράμυνα, drones
Η επίσκεψη Χούπη έρχεται, παράλληλα, σε μια περίοδο κατά την οποία Αθήνα και Τελ Αβίβ εμβαθύνουν τη στρατιωτική τους συνεργασία. Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ έχουν ήδη υπογράψει Κοινό Σχέδιο Δράσης, ενώ Αθήνα και Τελ Αβίβ έχουν συμφωνήσει και σε Πρόγραμμα Αμυντικής Συνεργασίας.
Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι τομείς της αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας, της αντιμετώπισης drones και UAV, της κυβερνοάμυνας και της ανταλλαγής πληροφοριών, καθώς οι συγκεκριμένες απειλές βρίσκονται πλέον ψηλά στην ατζέντα των στρατιωτικών επιτελείων.
Γιατί ανησυχεί η Αθήνα
Το Ιράν εξακολουθεί να διαθέτει βαλλιστικά συστήματα με ακτίνα δράσης που καθιστά τμήματα της ανατολικής και νοτιοανατολικής Ευρώπης θεωρητικά προσβάσιμα, μεταξύ των οποίων το Ακρωτήρι, η Σούδα και η βουλγαρική βάση Μπέζμερ, ενώ στο παρελθόν έχει αξιοποιήσει και δίκτυα οργανώσεων που συνδέονται μαζί του για την άσκηση πίεσης στους αντιπάλους του.
Η απειλή δεν αντιμετωπίζεται ως θεωρητική ούτε από το ΝΑΤΟ. Νωρίτερα μέσα στο 2026, τέσσερις βαλλιστικοί πύραυλοι από το Ιράν αναχαιτίστηκαν από νατοϊκά συστήματα αεράμυνας ενώ κατευθύνονταν προς την Τουρκία, σύμφωνα με τη Συμμαχία και τις τουρκικές Αρχές.
Μετά τις νέες πληροφορίες για ενδεχόμενα ιρανικά πλήγματα στην Ευρώπη, αξιωματούχος του ΝΑΤΟ διαμήνυσε ότι η Συμμαχία είναι προετοιμασμένη να αντιμετωπίσει οποιαδήποτε απειλή και να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την υπεράσπιση των κρατών-μελών της.